Afgelopen weekend zat ik in de trein van Wenen naar Nederland. Geplande reistijd: 13 uur. Werkelijkheid: 26 uur.
In die extra uren gebeurde er van alles. Ik werkte, zorgde goed voor mezelf en had lol met mijn partner. We ontdekten zelfs een dynamiek tussen ons die we ter plekke konden uitpluizen. We reisden om, sliepen uiteindelijk in een nachttrein en kwamen – veel later dan gedacht – weer thuis.
De reacties waren voorspelbaar: “Wauw, wat een veerkracht heb jij.”
Ik glimlachte. Want ja — dat klopt. Ik weet wel waardoor: mijn stiefmoederschap is misschien wel mijn grootste leerschool in veerkracht geweest. Maar daar zit ook een keerzijde aan.
Veerkracht heeft twee kanten
Veerkracht klinkt als iets om trots op te zijn. Iets sterks. Iets dat je helpt om overeind te blijven als het ingewikkeld wordt. En laat het leven in een samengesteld gezin nou precies dát zijn: ingewikkeld.
Veel stiefmoeders die ik spreek zijn ongelooflijk veerkrachtig. Ze passen zich aan, denken mee, houden rekening met iedereen. Ze incasseren, herstellen en proberen het opnieuw. En opnieuw. En nog een keer.
Maar ergens onderweg gebeurt er iets geks.
Want wat als jouw veerkracht ervoor zorgt dat anderen minder hoeven te bewegen? Wat als jij degene bent die blijft buigen, terwijl de situatie eigenlijk vraagt dat ook anderen bewegen?
Kies je voor harmonie of voor jezelf?
Het begint subtiel. Je slikt iets in “voor de harmonie”. Je stelt je verwachtingen bij, want “het is ook lastig voor de kinderen”. Je geeft ruimte, nog meer ruimte, en nog een beetje extra. Tot je ineens merkt dat je zelf nergens meer staat.
Niet omdat je zwak bent. Maar juist omdat je zo sterk bent.
Want veerkrachtige mensen hebben de neiging om lang door te gaan. Om oplossingen te zoeken. Om te blijven investeren, ook als de opbrengst (nog) uitblijft. Dat is bewonderenswaardig — en tegelijkertijd riskant.
In stiefgezinnen zie je dan dat de balans langzaam verschuift:
- jouw behoeften worden minder zichtbaar
- jouw grenzen worden minder duidelijk
- jouw plek wordt… niet meer gezien
Veerkrachtig staan
De kunst is dus niet om minder veerkrachtig te zijn. De kunst is om je veerkracht te begrenzen.
Wil je leren te herkennen wanneer doorzetten helpend is en wanneer het je juist van jezelf verwijdert? Om niet alleen flexibel te zijn naar de ander, maar ook trouw te blijven aan wat voor jou belangrijk is?
Misschien is dát wel de meest volwassen vorm van veerkracht: niet eindeloos meebewegen, maar stevig blijven staan — ook als het spannend wordt. Niet verdwijnen, maar juist verschijnen.
Want een stiefgezin heeft geen perfecte stiefmoeder nodig. Een samengesteld gezin kan omgaan met imperfectie. Maar het wordt ingewikkeld als iemand zichzelf onzichtbaar maakt.
Meer weten? Kom gerust (vrijblijvend) langs. Je kunt een afspraak zelf inplannen via mijn website.
Marjolein van der Linden
TAAAFEL: de basis voor samengestelde gezinnen in Hilversum